Stanisław Wyspiański (1869–1907) był polskim dramaturgiem, poetą i artystą plastykiem. Urodził się w Krakowie. Kształcił się w Szkole Sztuk Pięknych, gdzie był uczniem Jana Matejki. Podróżował po Europie i poznawał współczesne kierunki artystyczne. Tworzył obrazy, projekty witraży, polichromie oraz elementy wyposażenia wnętrz. Jego działalność łączyła różne dziedziny sztuki w całościową wizję artystyczną.
Najbardziej znanym dramatem Wyspiańskiego jest „Wesele”, wystawione w 1901 roku. Inspiracją było rzeczywiste wesele Lucjana Rydla w podkrakowskich Bronowicach. Spotkanie inteligencji i chłopów staje się próbą rozpoznania stanu wspólnoty. Autor wykorzystuje postacie fantastyczne, symbole i rytm zbiorowego widowiska. Do ważnych sztuk należą również „Wyzwolenie”, „Noc listopadowa” oraz „Akropolis”. Historia i mit służą w nich stawianiu pytań o współczesną świadomość.
Wyspiański traktował teatr jako miejsce spotkania słowa, obrazu, muzyki i ruchu. Krytycznie przyglądał się narodowym wyobrażeniom oraz bezsilności ukrytej za wzniosłą deklaracją. W sztukach plastycznych pozostawił między innymi portrety rodzinne i dekoracje kościoła Franciszkanów. Jego dorobek jest jednym z najważniejszych osiągnięć Młodej Polski. Artysta zmarł w Krakowie w wieku trzydziestu ośmiu lat. Mimo krótkiego życia zasadniczo wpłynął na polski teatr i kulturę wizualną.
