Jak niespodziewane okoliczności wpływają na zachowanie człowieka? Rozważ problem i uzasadnij swoje zdanie, odwołując się do fragmentu Pana Tadeusza, całego utworu Adama Mickiewicza oraz do wybranego tekstu kultury.

Trudno jest powiedzieć, jakimi jesteśmy ludźmi i do jakich czynów jesteśmy zdolni, dopóki nie wydarzą się w naszym życiu sytuacje ekstremalne, które sprawdzą naszą wartość w praktyce. Niespodziewane okoliczności potrafią wpłynąć na człowieka w bardzo rozmaity sposób – jest to kwestia indywidualna. Niektórzy w stresie tracą możliwość jakiegokolwiek ruchu, inni zyskują dodatkową siłę, motywację i determinację do działania. Prawdą jest jednak, że tego rodzaju sytuacje sprawdzają nasz prawdziwy charakter, czego liczne dowody odnaleźć można w literaturze. 

Co sprawia, że człowiek staje się dla drugiego człowieka bohaterem? W pra­cy od­wo­łaj się do: wy­bra­nej lek­tu­ry obo­wiąz­ko­wej – utwo­ru epic­kie­go albo dra­ma­tycz­ne­go, in­ne­go utwo­ru li­te­rac­kie­go – może to być rów­nież utwór po­etyc­ki i wy­bra­nych kon­tek­stów.

„Bohater” to słowo, które przez wieki obrastało w coraz to nowe znaczenia i sensy, do tego stopnia, że dzisiaj trudno jest już jednoznaczne jego zdefiniowanie. W starożytności i średniowieczu bohaterami nazywano najczęściej rycerzy, którzy potrafili walczyć za ojczyznę lub religię. O nich opowiadały eposy i legendy.

Notatka syntetyzująca – jak napisać, co musi zawierać, przykłady

Notatka syntetyzująca to przykład bardzo praktycznego tekstu użytkowego, którego cechy warto poznać. Umiejętność stworzenia takiej wypowiedzi pisemnej może nam się przydać na każdym etapie życia, przede wszystkim zaś może być pomocnym narzędziem na drodze edukacji. Stworzenie takiej notatki wcale nie jest trudne – wystarczy zapamiętać kilka podstawowych reguł, a także trzymać się bardzo konkretnie wyznaczonego schematu. 

Czym jest kontekst interpretacyjny?​ Lista i przykłady

W nauce o literaturze kontekst to zespół odniesień służących do zrozumienia jakiegoś dzieła literackiego. Na przykład, jeśli badamy dzieło poetyckie napisane w XIX wieku, ważne może być zrozumienie kontekstu historycznego, w którym powstało, takiego jak panujące wówczas zasady literackie, nurty literackie czy wydarzenia historyczne, które mogły wpłynąć na treść i formę dzieła. 

Rozważ, jak konwencja groteskowa wykorzystana w utworze wpływa na jego przesłanie. W pracy odwołaj się do: Szewców Stanisława Ignacego Witkiewicza, utworów literackich z dwóch różnych epok oraz wybranego kontekstu.

Groteska jest kategorią estetyczną, która posiada bardzo wiele definicji. Od wielu lat, rozmaici językoznawcy, literaturoznawcy i teatrolodzy dyskutują nad właściwym jej umiejscowieniem w terminologii teoretycznoliterackiej. Dla uproszczenia można jednak powiedzieć, że groteska to zabieg literacki, który poprzez zestawienie ze sobą na przestrzeni jednego dzieła elementów, które reprezentują skrajnie odmienne estetyki, wywołać w widzu efekt zaskoczenia, zażenowania, absurdu, bądź śmiechu.

Rozważ, jaką rolę w utworze literackim pełni konstrukcja czasu. Punktem wyjścia do rozważań uczyń fragment tekstu Doroty Korwin-Piotrowskiej. W pracy odwołaj się do: wybranej lektury obowiązkowej, utworów literackich z dwóch różnych epok oraz wybranego kontekstu.

Czas w utworze literackim pełni bardzo istotną rolę. Dzięki jego konstrukcji jesteśmy w stanie porządkować sobie w głowie wydarzenia, które przedstawia nam autor, a także wyciągać z nich wnioski przyczynowo-skutkowe. Wiele dzieł jednak element ten traktuje w sposób nielinearny i osobliwy. 

Poświęcenie się dla idei a osobiste szczęście. W pracy odwołaj się do wybranej lektury obowiązkowej, innego utworu literackiego i wybranych kontekstów. Matura próbna 2023

Życie składa się z sytuacji, w których musimy dokonywać wyborów. Niekiedy wybory te dotyczą rzeczy błahych, innym razem – najważniejszych. Takich jak wybór pomiędzy własnym szczęściem a poświęceniem się dla idei, sprawy ważniejszej czy dobra ogółu. To trudne decyzje, które mogą mieć wpływ nie tylko na nasze życie, lecz na dziesiątki innych istnień.

Różne postawy ludzi wobec własnych błędów. W pracy odwołaj się do wybranej lektury obowiązkowej, innego utworu literackiego i wybranych kontekstów. Matura próbna 2023

Wszyscy popełniamy błędy – to najbardziej podstawowa prawda o ludzkiej naturze. Nie urodził się jeszcze nigdy człowiek idealny, który przeszedłby przez życie i nigdy się nie pomylił. Popełnianie błędów łączy wszystkich ludzi. Różni ich jednak to, w jaki sposób do tych błędów podchodzą. Jedni bowiem zignorują je i nadal będą postępować w szkodliwy dla siebie sposób, inni wyciągną ze swoich pomyłek lekcję i zmienią się na lepsze.

Jakie postawy przyjmuje człowiek w obliczu trudnych decyzji życiowych? W pracy odwołaj się do wybranej lektury obowiązkowej, innego utworu literackiego i wybranych kontekstów.

Każdy z nas w życiu napotyka większe lub mniejsze trudności. Niekiedy stajemy jednak w obliczu sytuacji bardzo trudnych, od rozwiązania których zależy całe nasze przyszłe życie. To momenty, w których tak naprawdę dowiedzieć się możemy wiele o sobie samych. Nie każdy jednak potrafi wykorzystać taką okazję i wyciągnąć z niej lekcję. Bywa, że ludzie uciekają od trudności, odsuwają je od siebie, nie chcąc doprowadzić do konfrontacji ze strachu, wstydu lub braku wiary we własne siły. Wachlarz postaw jakie człowiek może przyjąć wobec takich chwil i decyzji jest naprawdę szeroki. 

Jak cierpienie wpływa na refleksję człowieka o sobie samym? Rozważ problem i uzasadnij swoje zdanie, odwołując się do „Lalki” Bolesława Prusa oraz innych tekstów kultury.

Stare powiedzenie mówi, że cierpienie uszlachetnia. Dzięki niemu ponoć stajemy się silniejsi, bardziej uważni, życiowo czujni, bardziej odpowiedzialni i rozważni. Niekiedy jednak cierpimy i nie potrafimy dostrzec sensu tego, co się nam przydarza i tego, co się z nami dzieje. Ból wywołany różnorodnymi przykrymi doświadczeniami życiowymi stanie się, prędzej czy później, udziałem każdego człowieka. Literatura opisuje wiele przypadków, w których cierpienie w różnoraki sposób wpływa na charaktery i losy jej bohaterów. 

Historia jako tworzywo literackie. Rozważ sposoby i funkcje przetwarzania wydarzeń historycznych przez literaturę. W pracy odwołaj się do Nocy listopadowej Stanisława Wyspiańskiego, utworów literackich z dwóch wybranych epok i wybranego kontekstu.

Nie od dziś wiadomo, że jednym z najchętniej wykorzystywanych źródeł literackich jest historia. Wydarzenia, które rzeczywiście miały miejsce w historii, wydają się nam ciekawsze niż fikcja, ponieważ dotyczyły ludzi, takich jak my, być może naszych przodków.